به گزارش پایگاه خبری نصر و به نقل از فارس، «در حال حاضر فرانسه یک میلیارد دلار از داراییهای ایران را بازنمیگرداند» این را محمود نبویان نماینده مجلس شورای اسلامی به خبرنگار فارس گفت. وی افزود: ایران به فرانسه به دلیل اقدامات پیش از انقلاب اعتماد نداشت، در حال حاضر نیز فرانسه یک میلیارد دلار از داراییهای ایران را بازنمیگرداند. ایران 10 درصد سهم در شرکت غنیسازی “یورودیف” داشت که فرانسه آن را نادیده گرفته است. آنها نه پول ایران را داد و نه مواد غنیسازی را در اختیار ما قرار دادند.
ماجرای یک میلیارد دلار وام ایران به فرانسه در ۱۴ دیماه ۱۳۵۳، روزنامه اطلاعات در صفحه نخست خود نوشت: «ایران و فرانسه کارخانه اورانیوم تاسیس میکنند.» اکبر اعتماد، نخستین رئیس سازمان انرژی اتمی در گفتاری در این زمینه میگوید: «آمدیم با ژاک شیراک شروع کردیم به مذاکره… شب با شیراک و هویدا و همه رفتیم سفارت فرانسه و مذاکره را ادامه دادیم تا بالأخره موافقتنامهای نوشتیم که ایران تا ده درصد از سهام اورودیف را به دست بیاورد به شرطی که در آن مقداری سرمایهگذاری کند.ایران هم قبول کرد یک میلیارد دلار وام به فرانسه بدهد، تحت شرایطی که خب بد نبود. شیراک رفت، بعد یک سری مذاکرات داشتیم که هزار و یک جزئیات آن مذاکره را پیاده کنیم و قرارداد کنیم و تشریفاتش را انجام دهیم. در نهایت ایران صاحب ده درصد سهم اورودیف شد.» بر این اساس، با این توافقنامه حق برداشت ده درصد از غنیسازی به ایران تعلق گرفت.سرنوشت شرکت واسطی که تاسیس شدبعدها نیز به منظور رفع احتیاجات آینده، شرکت دیگری به نام «کرودیف» با همکاری فرانسه، ایران، بلژیک، ایتالیا و اسپانیا تشکیل شد که ایران پس از فرانسه با بیست درصد سهم، بزرگترین سهامدار آن بود. اما این تنها آغاز ماجراست. ماجرایی که اگرچه هنوز نیز پرونده آن به طور کامل بسته نشده، اما درسهای آن برای امروز ایران بسیار ارزشمند و قابل استفاده است.با وجود آنکه ایران به تعهدات خود پایبند بود، اما از سوی همکاران خارجی خود نشانهای مبنی بر پایبندی ندید. به عنوان نمونه بنا بود که از هر ده کارمند شرکت، یک نفر از میان ایرانیها انتخاب شود، اما این ماجرا عملی نشد.
همچنین ایران میبایست به اندازه سهم خود از سود این شرکت بهرهمند میشد که این موضوع نیز تحقق نیافت. بعد از انقلاب نیز بیتعهدی فرانسه به اوج خود رسید.ایران هنوز هم عضو و سهامدار اورودیف استاکبر اعتماد که بنیانگذار و اولین رئیس سازمان انرژی اتمی ایران شناخته میشود و از او با لقب «پدر فناوری هستهای ایران» یاد میکنند، معتقد است: ایران هنوز هم عضو و سهامدار اورودیف است، ولی فرانسه گفت با این وضع، ما حق برداشت محصول کارخانه را به شما نمیدهیم. در واقع ایران دستش از آن داستان برید.» این در صورتی است که اساسا ایران حق آن را داشته است که در ازای سهمی که داشته سود خود را نیز به دست آورد. این موضوع به اختلافاتی در بعد از انقلاب اسلامی منجر شد.در همین ارتباط در ۱۰ اسفند ۸۸ محمود واعظی، معاون اسبق وزیر امور خارجه که در آن دوران به نمایندگی از ایران درباره سهم ایران در پروژه کارخانه غنیسازی اورانیوم اورودیف با فرانسه مذاکره کرده بود، در گفتوگویی با بیان اینکه ایران سهامدار اورودیف است، تاکید کرد: «بر اساس اسناد موجود، ایران به مجموعه اورودیف وام داده که این وام، تنها یک بخش از پرونده اورودیف است و بخش دیگر این پرونده به سهم ایران در کارخانه بر میگردد.»به واقع ایران در زمان پهلوی دوم که در این زمینه هزینه کرد تا نیازهای لازم در پرونده هستهای خود را حل کند، اکنون پروندهای را بهجای گذاشته که طرف فرانسوی هنوز که هنوز است قصدی بر اعاده حق ایران نداشته است. حال چگونه میتوان به پیشنهاداتی که بنیان آن بر خروج غنیسازی از ایران است تکیه و اعتماد کرد؟
خط قرمز مذاکرات؛ ابقای غنیسازی در ایراناکبر اعتماد که خود از دستاندرکاران قرارداد مذکور با فرانسه بوده است درسی را از این ماجرا بیان میکند که میتواند چراغ راه تیم مذاکراتی ایران باشد. وی می گوید: «در زمینه اتم، مادام که خودتان بر سرنوشت خودتان توانا نباشید ممکن است کشور طرف معامله یک روز زیر قول و قرارش بزند.» به تعبیر دیگر، خودکفایی در غنیسازی ایران در خاک خود خط قرمز و الزامی است که به هیچ نحو نمیتوان از آن چشمپوشی کرد.
انتهای پیام/
